Bộ Công an đang lấy ý kiến đối với dự thảo Luật Định danh và xác thực điện tử với nhiều nội dung đáng chú ý, trong đó đề xuất mở rộng phạm vi định danh điện tử không chỉ áp dụng cho cá nhân, tổ chức mà còn bao gồm tài sản số, dữ liệu, phần mềm, quyền sở hữu trí tuệ và nhiều đối tượng trên môi trường số. Động thái này được kỳ vọng sẽ tạo nền tảng cho quản lý dữ liệu thống nhất, thúc đẩy phát triển kinh tế số và xã hội số tại Việt Nam.
Theo dự thảo Luật Định danh và xác thực điện tử đang được lấy ý kiến đến ngày 2/8/2026, Bộ Công an đề xuất mở rộng đáng kể phạm vi áp dụng định danh điện tử nhằm đáp ứng yêu cầu quản lý trong bối cảnh chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ.
Bên cạnh cá nhân, cơ quan và tổ chức, dự thảo còn bổ sung nhiều nhóm đối tượng khác. Đối với các thực thể hữu hình, việc định danh sẽ được áp dụng cho sản phẩm, hàng hóa, thiết bị và các loại tài sản vật chất.
Đáng chú ý, nhóm đối tượng phi vật chất cũng lần đầu tiên được đưa vào phạm vi điều chỉnh. Theo đó, cơ sở dữ liệu, tệp dữ liệu, hình ảnh, video, tài nguyên số, ứng dụng, phần mềm, dịch vụ số, quyền tài sản, quyền sở hữu trí tuệ, tài sản số theo quy định pháp luật về công nghiệp công nghệ số, di sản văn hóa phi vật thể cùng nhiều loại hình khác đều có thể được cấp định danh điện tử.
Ngoài ra, dự thảo còn mở rộng sang các sự kiện, giao dịch, hành vi, địa điểm và không gian, tạo cơ sở xây dựng hệ thống quản lý thống nhất giữa môi trường thực và môi trường số.
Về phương thức đăng ký, việc cấp định danh điện tử có thể được thực hiện trực tuyến thông qua phần mềm, ứng dụng hoặc đăng ký trực tiếp tại các địa điểm do cơ quan, tổ chức có thẩm quyền hướng dẫn.
Dự thảo cũng quy định rõ các trường hợp tạm dừng hiệu lực danh tính điện tử và mã định danh, bao gồm khi chủ thể có yêu cầu; cơ quan quản lý phát hiện thông tin bị chỉnh sửa hoặc sử dụng trái phép; hoặc theo yêu cầu của cơ quan tiến hành tố tụng và cơ quan có thẩm quyền theo quy định pháp luật.
Trong thời gian bị tạm dừng, danh tính điện tử và mã định danh sẽ không còn giá trị sử dụng để thực hiện các giao dịch hay thủ tục hành chính. Khi nguyên nhân dẫn đến việc tạm dừng được khắc phục hoặc không còn tồn tại, cơ quan có thẩm quyền sẽ xem xét khôi phục hiệu lực và thông báo đến chủ thể quản lý.
Bên cạnh đó, dự thảo cũng quy định việc hủy bỏ danh tính điện tử và mã định danh trong trường hợp phát hiện quá trình xác lập không đúng quy định hoặc theo yêu cầu của cơ quan tiến hành tố tụng. Sau khi bị hủy, mã định danh sẽ mất hiệu lực kể từ thời điểm được cấp.
Theo Bộ Công an, hệ thống định danh điện tử hiện nay chủ yếu phục vụ cá nhân, cơ quan và tổ chức thông qua Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, góp phần xây dựng Chính phủ số và công dân số.
Tuy nhiên, trước sự phát triển nhanh của kinh tế số và xã hội số, việc chỉ định danh con người không còn đáp ứng đầy đủ yêu cầu quản lý. Cơ quan soạn thảo cho rằng cần xây dựng cơ chế định danh thống nhất cho cả các thực thể trong môi trường vật lý lẫn môi trường điện tử.
Thực tế hiện nay cho thấy nhiều đối tượng như phương tiện giao thông, tàu thuyền, hàng hóa, chuỗi cung ứng, nguồn gốc hóa chất, địa điểm, hoạt động, địa chỉ IP, nền tảng số, ứng dụng và tài sản số đang trực tiếp tham gia vào các hoạt động giao dịch trên không gian mạng. Vì vậy, việc mở rộng phạm vi định danh được xem là bước đi cần thiết nhằm tăng khả năng truy xuất nguồn gốc, xác định trách nhiệm và kết nối dữ liệu giữa các ngành, lĩnh vực, tạo nền tảng cho quá trình chuyển đổi số toàn diện trong thời gian tới.

